Niet invullen voor de ander als je denkt het al te weten
In te zetten voor je hele team · in elke taal · vrijblijvende demo
Je brein vult de gaten of je het wilt of niet
“Ik weet al wat je gaat zeggen.” We trekken in een fractie van een seconde een conclusie en vullen de rest automatisch in, op basis van eerdere ervaringen en aannames. Dat is geen luiheid maar hoe je brein werkt: het houdt van snelheid, niet van nuance. Het probleem ontstaat als je die aanname als waarheid gaat behandelen. Dan reageer je niet op wat de ander zegt, maar op wat jij ervan maakte. En daar beginnen de misverstanden. Je kunt die reflex niet uitzetten, maar je kunt wel leren ‘m te herkennen en te toetsen. En dat is precies wat je hier oefent.
Zo stop je met invullen voor de ander
Niet invullen begint bij het herkennen van je eigen aanname. In deze challenge oefen je dat met de LSD-techniek (luisteren, samenvatten, doorvragen) en OEN-vragen (open, eerlijk, neutraal): je luistert echt af zonder alvast te concluderen, vat samen om te checken of je het goed begreep, stelt open vragen in plaats van je eigen invulling en toetst je aanname voordat je erop reageert.
01. De setting: weet wat je rol is
Herken je eigen aanname
De eerste stap is merken dát je invult. "Ik weet al wat hij bedoelt", "dat doet ze vast omdat…". Zulke gedachten zijn het signaal. Alleen al het opmerken ervan geeft je de ruimte om níet meteen te reageren.
Luister af zonder alvast te concluderen
Als je halverwege al een antwoord klaar hebt, luister je niet meer echt. Laat de ander uitspreken en houd je conclusie even vast, ook als je denkt dat je 'm al ziet aankomen.
Vat samen en check (LSD)
Geef terug wat je hoorde en vraag of het klopt: "Dus als ik je goed begrijp, bedoel je…?" Zo betrap je je eigen aanname als die niet klopt, vóór je erop reageert.
Stel een open vraag in plaats van je invulling (OEN)
In plaats van "je vindt het zeker te veel werk?" (jouw invulling) vraag je "hoe kijk jij ertegenaan?" Zo laat je de ander het zelf invullen, in plaats van dat jij het voor hem doet.
02. De valkuilen die op de loer liggen
Je reageert op je eigen invulling
Je antwoordt op wat je dacht dat de ander bedoelde, niet op wat hij zei. Je oefent om eerst te checken, zodat je reageert op de werkelijkheid en niet op je aanname.Je maakt de zin van de ander af
Uit ongeduld vul je aan en vaak net verkeerd. Je oefent om de stilte te laten en de ander zelf te laten formuleren.Je verwart je interpretatie met een feit
“Hij heeft duidelijk geen zin” voelt als een waarneming, maar het is een conclusie. Je oefent om onderscheid te maken tussen wat je ziet en wat je erover denkt.03. Simpele dingen die werken
6
Je brein trekt razendsnel een conclusie en vult de rest automatisch in. Het vervelende: zodra dat beeld er zit, blijf je het onbewust bevestigen. Je let vooral op wat je aanname klopt. Onderzoek laat zien dat er zo’n zes nieuwe, tegengestelde ervaringen nodig zijn om één verkeerde eerste indruk bij te stellen. Veel makkelijker is het om je aanname meteen te checken, vóór die zich vastzet.
Bron: veelgeciteerd inzicht over de eerste indruk en het bevestigingsmechanisme, o.a. via Gastvrijheid in Bedrijf.
HET TRAJECT
Situatie specifiek
Er is geen vaste aanpak die voor iedereen hetzelfde is. Niet invullen voor de ander is fluïde en vraagt juist om maatwerk per situatie. Dat kan nu door middel van AI. De training begint met data uit de intake, zodat de trainer echt weet wat er bij jouw team speelt: in welke gesprekken mensen te snel concluderen, waar aannames voor misverstanden zorgen en waar het checken blijft liggen. Vanaf daar worden de oefenscenario’s opgebouwd die deelnemers kunnen spelen met de AI avatars.
Basistraject • 3 maanden
Add on • doorlopend oefenen
Intake door onze AI-coach
Voorafgaand aan de training maak je kennis met Jennifer.
Samen met Jennifer verken je wat je in de training gaat aanpakken en wat je aan het eind wilt kunnen. Die uitkomst verschilt per persoon en bepaalt hoe jouw leerpad wordt ingericht. Daardoor weet de trainer al voordat jullie starten waar de nadruk voor jou moet liggen, zodat de training echt aansluit. En je maakt gelijk kennis met hoe het is om met een digitale coach te sparren ;).
Je ontdekt wanneer je invult in plaats van luistert.
In de intake kijken we in welke gesprekken jij te snel concludeert of de zin van de ander afmaakt. Je stelt je leerdoel, oefent voor het eerst met TALKS en bespreekt met een coach waar het invullen voor jou het hardnekkigst is.
Je oefent het uitstellen van je conclusie.
Je oefent met avatars die iets vertellen wat niet is wat het op het eerste gezicht lijkt. Zo leer je niet één trucje, maar hoe je je aanname uitstelt, checkt en pas dan reageert. Ook als je denkt dat je het al weet.
Je neemt het mee naar een echt gesprek.
Je past het toe in een gesprek dat echt speelt en kijkt terug op wat werkte. Waar checkte je je aanname? Waar vulde je toch in? Die inzichten vormen de basis voor je evaluatie.
Ook daarna blijf je oefenen.
Met een TALKS-abonnement blijf je oefenen met korte challenges rond luisteren, samenvatten en doorvragen. Handig bij een intake, een klantgesprek of elk moment waarop begrijpen belangrijker is dan snel schakelen.
Inzicht in ontwikkeling
Na elk gesprek krijg je een gestructureerd rapport, opgebouwd rond het gedragsmodel achter de training. Met persoonlijke tips zet je gericht je volgende stap in het uitstellen en checken van je aannames. Op teamniveau zie je hoe de groep zich ontwikkelt: waar mensen nog te snel invullen, waar ze al beter checken en hoeveel de skill-score over de tijd is gegroeid. Zo baseer je je op wat er echt gebeurt, niet op een gevoel achteraf.
Halverwege duik je de diepte in!
Oefenen met de avatar is de helft van het verhaal. Precies in het midden van het traject stap je uit de simulatie en kijk je samen met de trainer terug: waar checkte je je aanname, waar vulde je toch in en wat wil je de volgende keer anders doen? Die menselijke reflectie boven op het vele oefenen met AI is wat deze training onderscheidt.
Je stelt je conclusie vaker uit en checkt eerst wat de ander bedoelt. Sterker dan je vorige gesprek op het samenvatten voor je reageert. De volgende stap: je eigen aanname nog gerichter toetsen voor je erop ingaat.
Je merkt wanneer je invult, in plaats van het voor waar aan te nemen.
Je laat de ander uitspreken en houdt je conclusie even vast.
Je vat terug en checkt of je het goed begreep, voor je reageert.
Je vraagt hoe de ander het ziet, in plaats van het voor hem in te vullen.
Laat de ander het zelf invullen. Bijvoorbeeld: "Hoe kijk jij ernaar?" in plaats van "je vindt het vast niks."
Zet het in voor je team
Liever eerst even overleggen? Vertel waar bij jullie taken te vaak blijven liggen of niemand het initiatief neemt, dan denken we mee over de scenario’s, de uitrol en de toepassingen. Zo weet je of het past voordat we starten, zodat opschalen daarna soepel en logisch verloopt.
Misschien twijfel je nog?
Voor wie dit voor een team of organisatie overweegt, én voor wie zelf wil oefenen.
Kunnen we oefenscenario's richten op onze eigen situaties?
Ja. De training start bij de gesprekken die bij jullie spelen. Van een intake tot een overleg waarin aannames voor ruis zorgen. Jennifer bouwt de oefening daaromheen, zodat mensen trainen op de situaties die ze echt tegenkomen.
Reageert de avatar ook echt anders dan je verwacht?
Ja. De avatar kan iets vertellen wat op het eerste gezicht duidelijk lijkt, maar bij doorvragen anders blijkt te zitten. Net als in het echt. Zo oefen je niet één trucje, maar leer je je conclusie uitstellen en checken, ook als je denkt dat je het al weet.
Wat is het verschil met doorvragen of open vragen stellen?
Open vragen stellen gaat over hoe je een gesprek opent, doorvragen over wat je doet bij een vaag antwoord. Niet invullen gaat over je eigen valkuil: je hebt je conclusie al klaar en je leert die uit te stellen en te toetsen in plaats van erop te reageren. Ze vullen elkaar aan.
Wat voegt de coach toe naast het oefenen met TALKS?
De avatar geeft onbeperkt ruimte om te oefenen; de coach helpt je zien waar je invulde of te snel concludeerde zonder het door te hebben. Die reflectie maakt het verschil tussen weten dat je niet moet invullen en het ook echt laten.
Kunnen we dit uitrollen over meerdere teams en in verschillende talen?
Zien wij als organisatie wat er geoefend wordt?
Welke gesprekken stelt je team uit?
LUISTEREN, SAMENVATTEN & DOORVRAGEN
De vraag achter de vraag
LUISTEREN, SAMENVATTEN & DOORVRAGEN
Doorvragen
GESPREK OPENEN & RICHTING GEVEN
